Кратер стар 390 милиони години откриен на сателитска мапа.

Во 2024 година астрономот аматер Жоел Лапоент планираше камповање во регионот Кот Нор, во источниот дел на канадската провинција Квебек. Додека ги пребаруваше сателитските мапи на интернет за да најде погодно место за шаторот, тој забележа голема кружна структура во близина на езерото Марсал. Лапоент се посомнева дека правилната кружна форма всушност е стар кратер од удар на метеорит. Неговото откритие стигна до научниците, кои одлучија да ја проверат претпоставката на терен.

Во октомври 2025 година на теренот отиде тим предводен од геологот Гордон Осински од канадскиот Универзитет Вестерн. Осински е еден од водечките светски стручњаци за ударни кратери и води голема база на податоци за ваквите структури. На терен научниците пронајдоа конуси на кршење, карактеристични пукнатини во карпите кои настануваат само под огромен притисок при удар. Осински објаснува дека тие се единствениот недвосмислен доказ за удар кој може да се види на терен со голо око. Тимот го идентификуваше и централното издигнување, типично за големите кратери, како и карпи со столбеста структура. При удар со таква сила карпите од длабочината се креваат нагоре и формираат рид во средината на кратерот.

Кратерот е широк околу 25 километри, а неговата старост се проценува на околу 390 милиони години. Тоа значи дека метеоритот удрил во Земјата во периодот девон, кога животот главно се развиваше во морињата, а на копно допрва се појавуваа првите шуми. Ова е единаесеттата потврдена ударна структура во Квебек, а на целата Земја се познати само околу 200 такви структури. Воедно тоа е најголемиот новооткриен кратер од 2018 година, кога под гренландскиот мраз беше пронајден кратерот Хајавата, широк 31 километар. Во истиот регион се наоѓа и познатиот кратер Маникуаган, широк околу 100 километри, еден од најголемите на Земјата.

Кратерите на Земјата многу потешко се забележуваат отколку на Месечината, бидејќи ерозијата, водата, мразот и растителноста со милиони години ги бришат нивните траги. Покрај тоа, овој крај е ретко населен и покриен со густи шуми, па структурата долго остана незабележана.

Кратерот го доби името Ухакатик по консултации со советот на заедницата Ину од Екуанитшит. Ину се домороден народ кој со илјадници години живее на истокот на Канада.

Откритието доби светско внимание на 15 септември 2026 година, кога НАСА ја објави сателитската слика на кратерот како слика на денот. Сликата е снимена на 12 октомври 2025 година од американскиот сателит Ландсат 8, во истиот месец кога на теренот беше и тимот на Осински. На неа од вселената јасно се гледа кружниот облик кој Лапоент го забележал на мапите на интернет.

Приказната за Ухакатик покажува дека и во 21 век Земјата крие неоткриени тајни. Денес секој со пристап до интернет може да разгледува сателитски снимки од целиот свет, а понекогаш токму љубопитните аматери први забележуваат она што им промакнало на професионалците.